Američki instituti za zdravlje nisu počeli da preporučuju Ivermektin za lečenje kovida-19

Copyright AFP 2017-2022. Sva prava zadržana.

Suprotno objavama deljenim na društvenim mrežama na raznim jezicima od početka septembra 2022, američki Nacionalni instituti za zdravstvo (NIH) nisu nedavno uvrstili Ivermektin u lekove za lečenje kovida-19. Ovaj antiparazitski lek - koji se nije pokazao efikasnim protiv korona virusa - pominje se na internet stranici Agencije samo kao lek "koji se procenjuje za lečenje kovida-19", a ne kao preporučeni način lečenja. Ivermektin je odobren samo u kontekstu kliničkih ispitivanja. Na internet stranici NIH-a posvećenoj Ivermektinu, koja je ažurirana 29. aprila 2022, jasno se navodi da je ovo sredstvo kontraindikovano za lečenje kovida-19, što je ova institucija potvrdila i direktno AFP-u.

"Vjerovali ili ne, nakon dvije godine cenzure, potiskivanja, prijetnji liječničkim licencama i nemilosrdnih kampanja klevetanja kao 'protiv parazita konja', LJUDSKI lijek IVERMEKTIN digao se iz pepela i tiho se probio do antivirusnog CO.VID-a. popis terapije na web stranici NIH-a", navodi se u Fejsbuk objavi od 2. septembra 2022. Nekoliko desetina korisnika iz Hrvatske, Bosne i Srbije podelilo je isti tekst i skrinšot internet stranice NIH-a -- pod naslovom "Antiviralna terapija" -- na kojoj su dostupni podaci o nekoliko antiviralnih lekova u vezi sa kovidom-19.

Objave sa istim sadržajem postavljene su i na Tviteru i Telegramu ovde, gde su pregledane više od pet hiljada puta. Netačna tvrdnja podeljena je na hiljade puta na portugalskom, španskom, francuskom i engleskom.

Tvrdnja, međutim, nije tačna. Na navedenoj internet stranici u delu o Ivermektinu navodi se: "Ivermektin je lek za lečenje parazita koji se procenjuje za lečenje kovida-19." NIH, Agencija američke vlade posvećena medicinskom istraživanju, i na svom sajtu i u odgovoru AFP-u, ističe da ne preporučuje upotrebu ovog leka za lečenje kovida-19. Osim toga, internet stranica nije nova ili dokaz bilo kakve promene stava -- ista informacija je na tom mestu bar od juna 2021.

Skrinšot netačne Fejsbuk objave napravljen 12. septembra 2022.

Nema promene

Ivermektin je lek za lečenje određenih infekcija parazitskim crvima kod ljudi i životinja kao i za lečenje spoljnih parazita kao što su vaške i kožnih stanja kao što je rozacea, navodi američka Agencija za lekove (FDA) na svojoj internet stranici.

Od 2020. sproveden je niz istraživanja da se vidi da li ovaj lek, poznat po svojoj sposobnosti da ograniči repliciranje određenih virusa kao što je žuta groznica, može pomoći i u borbi protiv virusa SARS-CoV2 koji izaziva kovid-19.

Nasuprot netačnoj tvrdnji u objavama na društvenim mrežama da je NIH nedavno dodao Ivermektin na svoju internet stranicu kao mogući lek za kovid-19, Agencija bar od juna 2021. ističe da je upotreba Ivermektina kontraindikovana za ovu bolest.

Poseban odeljak na istoj internet stranici NIH-a zapravo ističe da lista pod nazivom "Antivirusna terapija" uključuje lekove koji se ocenjuju u kliničkim ispitivanjima.

"Uključivanje ovih lekova (na listu) ne znači da Panel preporučuje njihovu upotrebu", navodi se u tom odeljku.

U poslednjoj informaciji NIH-a o Ivermektinu -- ažuriranoj 29. aprila 2022. -- ističe se da ova agencija "preporučuje da se Ivermektin ne koristi za lečenje kovida-19, osim u kliničkim ispitivanjima."

Agencija navodi da su njene preporuke zasnovane na nedavno objavljenim randomiziranim kontrolisanim ispitivanjima koja su pokazala da Ivermektin "nema klinički doprinos" lečenju kovida-19.

Lista kliničkih ispitivanja koja NIH koristi za formiranje preporuka o upotrebi Ivermektina nalazi se na njihovom sajtu, a američka vlada navodi listu od 88 kliničkih istraživanja o efektu Ivermektina na kovid-19.

Najranija dostupna arhiva liste "Antiviralna terapija" na internet stranici NIH-a na sajtu za arhiviranje Wayback Machine -- napravljena u junu 2021. -- pokazuje istu poruku u vezi sa Ivermektinom.

Savet nije prepravljen kako bi se Ivermektin preporučio za kovid-19 u septembru 2022.

To se može videti u poređenju arhivirane verzije stranice iz juna 2021. (levo) i verzije koja se nalazi na sajtu u septembru 2022 (desno):

Skrinšot arhivirane verzije stranice iz juna 2021. (levo) i verzije koja se nalazi na sajtu u septembru 2022 (desno)

Ivermektin nije preporučen za lečenje kovida-19

U odgovoru na ovu tvrdnju, portparol NIH-a rekao je AFP-u 6. septembra 2022. da "uključivanje Ivermektina u smernice za lečenje nije novo," dodajući da je "važno primetiti da Panel koji izdaje smernice za lečenje kovida-19 preporučuje da se Ivermektin ne koristi za lečenje kovida-19."

U decembru 2021. i američka Agencija za hranu i lekove upozorila je protiv upotrebe Ivermektina za lečenje kovida-19.

U saopštenju izdatom tim povodom, između ostalog, se kaže: "Čak i nivoi Ivermektina koji je odobren za ljudsku upotrebu mogu se pomešati sa drugim lekovima, kao na primer razređivačima krvi. Takođe se možete predozirati Ivermektinom, što može izazvati mučninu, povraćanje, dijareju, hipotenziju (nizak krvni pritisak), alergijske reakcije (svrab i osip), vrtoglavicu, ataksiju (problem sa ravnotežom), napade, komu pa čak i smrt."

Svetska zdravstvena organizacija i Evropska agencija za lekove takođe su, odvojeno, savetovale da se Ivermektin ne koristi za lečenje kovida-19, osim u kliničkim ispitivanjima.

Tokom pandemije korona virusa, AFP Činjenice je više puta razobličio tvrdnje da je Ivermektin efikasan lek za kovid-19, kao na primer ovde, ovde, ovde i ovde.

Prevela i pripredila
COVID-19